İkinci el oto fiyatına ikinci el yelkenli

En iyi tekne benimkidir, bu keyif için 25 bin lira yeter.

Ä°kinci el otomobil fiyatına tekne almak mümkün. Yıllık baÄŸlama ve bakım ücretini de ekleyince 25 bin liralık maliyletle 6 metrelik bir yelkenliye sahip olabiliyorsunuz. Ondan sonrası rüzgâra ve sizin çabanıza kalmış, bence denemeye deÄŸer...

Son yıllarda tekne tutkunlarının sayısı hızla artıyor.
“En güzel tekne arkadaşımın teknesidir” yerine, “Küçük olsun benim olsun” diyenler çoÄŸalıyor. Bu tutkuyu anlamak için marina yatırımlarına bakmak bile yeterli. 2030 yılında 50 bin baÄŸlama kapasitesine ulaÅŸmak hedefleniyor.

Bu kez tekne tutkusunu, doÄŸru tekne seçmenin kriterlerini ve maliyetini ortaya koymak için yola çıktım. Ve uçsuz bucaksız bir dünyayla karşılaÅŸtım.
Bana yol göstermesi için de yılların yarışçısı Fenerbahçe Yelken Kulübü Üyesi, AVMMFI Partners YönetimKurulu BaÅŸkanı Aydın Yurdum’u Kalamış Marina’daki teknesinde ziyaret ettim.

Bir gün sonra yelken yarışları için demir alacak Yurdum, bir yandan tekneyi hazırlamanın telaşını yaÅŸarken, diÄŸer yandan denize olan tutkusunu anlattı. Hobi ya da spor, nasıl tanımlanırsa tanımlansın bu iÅŸ gerçekten 'aÅŸk' iÅŸi. Keyfi kadar sorumluluÄŸu var.

HANGÄ° MARÄ°NAYA BAÄžLAMALI?
KonuÅŸtuÄŸum tekne tutkunlarından aklımda kalan en önemli ÅŸey ÅŸu, tekneyle ne yapmak istediÄŸinize iyi karar verin. “Paramvar, en büyüÄŸünden olsun” diye bir ÅŸey yok. Bir kere tekneyi hayatınızın neresinde konumlayacaksınız? Yani hafta sonları BoÄŸaz'da bir gezinti yapayım, çoluk çocuk gezelim diyorsanız, iÅŸiniz kolay.Ama Ä°stanbul'dan çıkıp güneye inecekseniz, o zaman daha baÅŸka parametreler var.

Tekne iÅŸi kocaman bir dünya. Kaç tür, kaç model var bir toparlayıp karşılarına da fiyatlarını yazayım deseniz, sonuca varamazsınız. Bu iÅŸe yıllarını verenler bile öyle derli toplu bilgiye sahip deÄŸil. Ama basitçe anlatmak gerekirse 6 metrelik ikinci el bir tekneyi ikinci el bir otomobil fiyatına, 12 bin liraya alabiliyorsunuz.

Ancak kapınızın önüne park edemediÄŸiniz için bir de marina bulmak lazım. Ä°ÅŸte maliyeti artıran da bu.
Türkiye'de marina sayısı az. Onun için baÄŸlama fiyatları da yüksek. 12 metrelik bir teknenin marina kirası yıllık 5 bin Euro.

YELKENLÄ°NÄ°N MASRAFI DÜÅžÜK
Yılda bir kez de altını boyatmak gerekiyor, onun da maliyeti bin 250 Euro. EÄŸer yelkenli kullanacaksanız, yakıt masrafı yok gibi bir ÅŸey, yıllık 500 lirayı geçmiyor.
Ama motoryatlarda yakıt önemli bir gider. Yakıt maliyeti de çok deÄŸiÅŸken, teknenin motoru ve boyu büyüdükçe,maliyet bir anda 4-5misli arttıyor. 14 metrelik bir motoryat saatte ortalama 12 litre yakıyor, bu yatla Kalamış Marina'dan hareket edip Adalar'a gidip gelmenin maliyeti 100 lira. Ama ÅŸöyle bir Bodrum'a uzanayım diyorsanız, o zaman 2 bin lirayı gözden çıkarmak lazım ki bu çok tercih edilen bir ÅŸey deÄŸil. Uzun mesafelerde bu yüzden yelkenli tercih ediliyor. Denize açılabilmek için en az 10 ders eÄŸitim almak lazım. Ä°stanbul'da bu eÄŸitimi veren pek çok kuruluÅŸ var.
Kurucularıyla tanıştığım Alize Yelken'de 10 derslik eğitimi 700 liraya alabiliyorsunuz.
ÇocuÄŸunuza aldırdığınız özel dersin bile saati 150 lira. Üstelik yelkenli, can yeleÄŸi, yaÄŸmurluk da onlardan.

GÄ°TMESEK DE OLUR LAPTOP’UNU AL DA GEL
Kıyıya demirlemiÅŸ teknelerde eÅŸi dostu toplayıp keyif yapanları yadırgamayın. DemirlemiÅŸ halinde bile tekneye bindiÄŸiniz an baÅŸka bir psikolojiye giriyorsunuz. Ben Kalamış Marina’da sabah erken saatlerde üç saat geçirdim, ofisin gürültüsünden kaçıp teknesine sığınmış pek çok iÅŸadamı gördüm.

Piyasadaki üretici sayısı 400’ü buldu
2.5 metreden 60 metreye kadar farklı üreticilerin elinden çıkmış teknelerin tümünün baÄŸlı olduÄŸu bir kayıt olmadığı için Türkiye'deki tekne sayısıyla ilgili net rakamlar yok. Ancak sektörde 300-400 üretici olduÄŸu kabul ediliyor. Yerli üretimin ağırlığı her geçen gün artıyor. Orta sınıf tekne üreten pek çok ÅŸirket, 12 ay taksitle satış yapıyor. Siz sipariÅŸi verip taksitleri ödemeye baÅŸlıyorsunuz.

2030'da 50 bin baÄŸlama kapasitesi
Tekne sahibi olma konusundaki en büyük engellerin başında baÄŸlama ücretlerinin yüksekliÄŸi geliyor. Kalamış Marina'da 12 metrelik bir yelkenli için yıllık 5 bin Euro baÄŸlama ücreti ödeniyor. Türkiye'de yat baÄŸlama sapasitesinin 25 bin olduÄŸu tahmin ediliyor. Yeni yapılan marina yatırımlarıyla 2030 hedefi 50 bin baÄŸlama kapasitesi. Bu yolla Türkiye'de sadece yattan 12 milyar dolarlık turizm geliri bekleniyor.

Devremülk sistemi de uygulanıyor
Deniz sevdası yaÅŸayıp da tekne sahibi olmaya cesaret edemeyenler için de çözümler geliÅŸtirilmiÅŸ.
Tıpkı devremülk sisteminde olduÄŸu gibi yılda 1 hafta tekneyi kiralıyorsunuz, ondan sonrasına karışmıyorsunuz. Üç kamaralı bir tekneyi 5 yıl süreyle her yıl 1 hafta kiralamanın bedeli 50 bin Euro civarında.

EÄŸitim alacaksanız kış mevsimini seçin
Tekneyi hayatının bir parçası yapmış, yıllarını denizde geçirenlerle yaptığım sohbetlerden neler öÄŸrendim neler...

* Teknenin demirlemiÅŸ olanında otursan bile yeter, kafanı dinlersin. Birçok iÅŸadamı var, demirlemiÅŸ teknesine gelip laptop'unu alır, çalışır.
* En iyi tekne kendi teknendir, bu işte ortaklık olmaz.
* Derler ki 'Tekneyi bir alırken, bir de satarken sevinirsin'. Yalandır bu, gerçekten tutkuluysan satarken çok üzülürsün.
* Yelkenli kullanmanın iÅŸ hayatında bile faydası hissedilir. Çocuk yaÅŸta alınan eÄŸitimle hak aramayı, kendini savunmayı öÄŸrenen sporcu bunu yaÅŸamının her alanında uygular.
* Otomobille yol alırken biri yolda kalmışsa durmayıp yola devam edebilirsin, ama denizde yarışıyor bile olsan, birinin yardıma ihtiyacı varsa durmak zorundasın.
* 12-13 yaşındaki çocuÄŸa kullanmayı biliyor olsa bile otomobilin anahtarını vermezsin, ama optimist teknesini verirsin, gider.
* Ne kadar usta olursan ol, denizin ÅŸakası yoktur. Onun için teknede tek başına olmamakta fayda var.
* Denize açıldığında elektriÄŸi de suyu da idareli kullanmak ÅŸarttır, biterse yandın. Bu bilinci insan evine de taşır.
* Tekne eÄŸitimi alacaksanız yazın deÄŸil, kış aylarını tercih edin. Islağını da görün ki sonradan vazgeçmeyesiniz. Ä°nancını kaybedersen denize açıl, mutlaka geri kazanırsın.

Esen Evran / HT Ekonomi